YA YARDIMCI OYUNCULAR..!

“Ben” demişti parlak bir gelecek vaad eden arkadaşımız bir konuşmamızda “Yükselmek istemiyorum ki..! İşimi doğru yapayım, dengeli bir hayatım olsun, huzurlu yaşayayım..! Tek istediğim bu..!” Hatırlıyorum da ne kadar şaşırmıştım.! Öyle ya, kim direktör olmak, daha fazla güce ve kazanca, daha yüksek bir statüye, daha büyük ekiplere sahip olmak istemez ki diye düşünmüştüm, çoğumuzun aynı şekilde düşündüğü ve aynı şekilde yanıldığı gibi.!

Bazılarımız için “iş – özel hayat dengesini kurmak” mümkündür, bazılarımız için ise bu iddia bir “hayalden ibarettir”. Hangisi doğru olursa olsun, liderlerin, patronların, yöneticilerin çoğu çalışanlar veya ekipleri hakkında öyle ya da böyle aşağıdaki “genellemelere” sahiptirler;

a) Herkesin işe yaklaşımı aynıdır :Herkes fiziksel ve ruhsal enerjisinin tamamını çalıştığı kuruma vermek için çabalar, iş yeri ile ilgili beklentileri o kadar yüksektir ki işyeri dışındaki hayatına vakfedeceği hiçbir şey bırakmaz, tüm kaynakları işine adanmıştır” genellemesi… Halbuki pekçok kişi için “iş dışındaki yaşamına ayıracağı kaynaklar çok daha önemli ve anlamlıdır”

b) Herkesin çalışma hayatından beklentisi aynıdır :Her çalışan gücün, statünün ve paranın peşindedir” genellemesi… Oysa zamanla görürüz ki, yukarıdaki faktörlerden çok daha farklı beklentiler de vardır; “insanları etkilemek arzusu, bağımsızlık isteği, kendini gerçekleştirmeyi sağlayacak imkanlar” vs..

c) Herkes yükselmek ister :Her çalışan kariyer basamaklarını tırmanıp daha yükseğe çıkmak, daha büyük etkiye ve güce ulaşmak ister” genellemesi… Yine zamanla görürüz ki, “onaylanma ve saygı duyulma, kabullenilme ve beğenilme talepleri, yükselme hırsından çok daha baskın hale gelebilir çoğu şahıs için”

“Bu genellemeler önemlidir çünkü çoğumuz bu genellemelerin doğrultusunda işe alır, işten uzaklaştırır, motive eder, ödüllendirir veya cezalandırırız”Ya YANLIŞSA bu varsayımlar, en azından farklı şekillerde yaklaşıldığında senaryomuzun en önemli parçalarından olabilecek “yardımcı oyuncularımız” için !?

Bir önceki makalem BANA HİKAYENİ ANLAT..! senaryonun “ana karakteri” üzerine kurgulanmıştı, bu makalede “yardımcı oyuncular” üzerinde durmak istiyorum…

“Yıldız oyuncular her zaman ilgi odağıdır”, kurumların performansına büyük katkılar sağlarlar, doğrudur bu. Ama unutulmaması gereken diğer bir gerçek de “yardımcı oyuncuların önemidir” aslında. Kurumların “uzun vadeli performansları, hatta hayatta kalabilme çabaları çoğu zaman bu yetenekli ve sadık yardımcı oyuncuların varlığına bağlıdır”. Star oyuncuların “hırsları ve acelecilikleri” karşısında çoğu zaman “dengeleyici birer mekanizmadır” yardımcı oyuncular… “Krizler” karşısında “en dirençli” unsurlardır kurumların içinde, çoğunlukla kurumların “en kıdemlileridirler”, birer “ağabey”, birer “sığınak”, birer “her-daim-doğruyu-söyleyen” dirler… “Sıklıkla karşılaştım bu değerli insanlarla ve tahlil etmeye çalıştım onları, nasıldır karakterleri, nedir ortak noktaları ve nasıl sınıflandırabilirim kaba hatları ile diyerek”. Aşağıdaki görüntü çıktı ortaya;

1) Asla starlardan, başrol oyuncularından daha az zeki değiller, sadece olaylara bakışları ve öncelikleri farklı : Biliyoruz ki “başarı” dediğimiz şey “zekanın, motivasyonun ve kişiliğin sihirli karışımlarında” saklı, işte bu “karışım farklılığı” oluşturuyor yıldız oyuncularla yardımcı oyuncular arasındaki farkı. Gözlemim en belirgin farklılığın “mizaçta, kişilikte” olduğu yönünde. Yardımcı oyuncular “dikkat çekmek istemiyorlar, buna ihtiyaç duydukları zamanlarda dahi”. Müdürlerinin, genel müdürlerinin “kapılarını aşındırmıyorlar, seslerini yükseltmiyor, üstlerini sonu gelmez taleplere boğmuyorlar”.

2) İş – özel hayat dengesine büyük önem veriyorlar : Aileleri, dostları, hobileri  çok önemli onlar için. “İhtilaftan, kavgadan hoşlanmıyor, gerekiyorsa geri adım atmaktan çekinmiyorlar”. Yıldız “başrol oyuncularının çoğu kendi markasını parlatmanın” peşindeyken, yardımcı oyuncular “kurumun marka değerini, filmin kendisini ön plana çıkartmak” peşindeler.

3) Bunların bir kısmı yıldızlıktan vazgeçmiş eski başrol oyuncuları : “Vites ufaltmış, gazdan ayağını çekmiş eski star, yeni yardımcı oyuncular”… Yeteneklerinden, zekalarından, bilgilerinden hiçbir şey kaybetmemişler ama tercihleri “işkolik olmama” yönünde…

4) Bazı yardımcı oyuncular fanatiklik derecesinde dürüst, doğruyu söyleyen, sözünü esirgemeyen, kurum menfaatlerini herşeyin üzerinde tutan, kıdemleri ve saygınlıkları nedeniyle de bunları büyük bir cesaretle uygulayan ağabeyler : Kariyer endişelerinden ziyade “işlerine odaklanmış” durumdalar, bu nedenle “zor soruları sorabiliyor ve derin analizlere girip, kolaylıkla kral çıplak diyebiliyorlar”… Bu ağabeylerin kariyer endişesi taşımadıklarını bildikleri için üstleri de rahatlıkla onlara dönüp kendilerinden tavsiyeler alabiliyorlar…

5) Bazı yardımcı oyuncuların teknik yönü çok gelişmemiş olsa da kurum kültürünün temel taşları bu figürler : “Kurumun hafızası” konumundalar, kurumun “prosedür ve normlarını oluşturan” ve “temsil eden” şahıslar.. Saygınlıkları ve krizlerdeki “tutkal olma özellikleri” çok yüksek oluyor ve “örnek” teşkil ediyorlar. “Herkesi tanıyor, herkesle konuşabiliyor ve hiyerarşik konumlarının çok ötesindeki noktalarla birebir diyaloğa girebiliyorlar”

Bu değerli oyuncuları nasıl ortaya çıkarabilir, nasıl “en iyi yardımcı oyuncu ödülü avcısı” haline getirebiliriz acaba?

i) Yardımcı oyuncular kabullenilme ve saygı görme ihtiyacındadırlar : Bu ihtiyaçlarına yönelik “teşvikleri ve insiyatifleri” görmezlerse zamanla küserler ve kendilerini birer “figüran” olarak hissetmeye başlarlar.

ii) Farklılıklarını görmek ve kabullenmek gerekir : Evet yıldız oyunculardan daha farklıdır dünya ve iş görüşleri ama çalıştıkları kurumlara “derinlik ve istikrar” getirirler, “kurumsal performansı ve dayanıklılığı yavaş da olsa sürekli yükseltirler”. Liderlerin çoğu yıldız oyuncular oldukları için, kendilerinden farklı bu oyuncuları “küçümseme eğilimindedirler”, bu tuzağa düşmemek şart…

iii) Onları ödüllendirelim : Yardımcı oyuncular yıldızlardan daha az “yükselme şansı” buldukları için onları sıklıkla “farklı şekillerde ödüllendirmek” iyi bir yol  olabilir. “Küçük tebrik mesajları”, saygı duyulduklarına ve değer verildiklerine yönelik “jestler”, motivasyonları açısından ciddi katkılar sağlayabilir. Proje takımlarında verilecek liderlik rolleri, kendilerini gerçekleştirmelerine fayda sağlayacak eğitimler son derece güzel alternatifler…

iv) Onlara zaman ayıralım : “Kapımızı aşındırmamaları söyleyecek şeyleri olmadığı anlamına gelmiyor”. Fikirlerini, raporlarını dikkatle inceleyip “geri bildirimde” bulunmak, hem katkılarını hem de sadakatlerini arttırmak yönünde çok doğru bir davranış olabilir… “Onlarla kurulacak iletişim çok daha itinalı bir yol gerektiriyor ama karşılığını da fazlasıyla veriyor”.

v) Çok müdahil olmayalım : Çoğu yalnız bırakıldıklarında ciddi katkılar üretirler, “bırakalım işlerini yapsınlar”. Zaten kurumların “tam göbeğindedirler” çoğu zaman, herşeyi üst yönetimden daha iyi görür ve değerlendirirler… Bırakalım “organizasyonların belkemiği” olan bu şahısları “kendi hallerine”, sonuçlar hakikaten etkileyici olacaktır…

“Sinemadaki gibi”… Bazı yardımcı oyuncular işlerini bu kadar iyi yapmasaydı, bugün yıldız olarak gördüklerimiz o noktalara hiçbir zaman ulaşamayacak, o mükemmel prodüksiyonlara methiyeler düzemeyecektik belki de. Gazetelerimizde, dergilerimizde arz-ı endam eden pekçok CEO’ muz iş dünyasının zirvelerinde bulunmayacaktı. Siyasi liderler ülke yönetme güç ve karizmasına belki de hiç ulaşamayacaklardı mükemmel yardımcı oyuncular olmadan…

Ben de bu makaleyi, özellikle iş hayatımda büyük katkı ve desteklerini gördüğüm “nice mükemmel yardımcı oyuncuya ithaf ediyor” ve kendilerine “teşekkürlerimi” bildiriyorum. Sağolun, iyi ki varsınız, iyi ki varız ve hep beraberiz…

Selamlar;

Lütfullah Kutlu

1 Aralık 2012 – Cumartesi / 16:35

Reklamlar

About LÜTFULLAH KUTLU

69 doğumlu, Boğaziçi Üniversitesi İktisat Fakültesi mezunu, yönetim danışmanı, profesyonel yönetici, evli, çocuk sahibi, insan olma sorumluluğunun bilincine varmaya çalışan...
Bu yazı İŞ YAZILARIM içinde yayınlandı ve , , , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

4 Responses to YA YARDIMCI OYUNCULAR..!

  1. erdinc şahin dedi ki:

    Emeğe ve tecrübeye olan saygınızı selamlıyor ve sizi tebrik ediyorum

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s