GİRİŞİMCİ PROFESYONEL Mİ, PROFESYONEL GİRİŞİMCİ Mİ..?

İkisi de! Bir “oksimoron” yapmıyorum gerçekten, uzlaşmaz görünen zıtları biraraya getirerek maruzatımı daha güçlü anlatmak değil derdim..! Birarada var olmaları imkansız kavramlardan değil, bence tam tersine beraber olup birbirlerini güçlendirmeleri gereken durumlardan bahsediyorum; “girişimci profesyoneller ve profesyonel girişimciler”.

Günümüz iş dünyasında girişimcilik ile profesyonellik arasında o kadar “sık geçişler” yaşanıyor ki ikisi arasındaki ilişkiyi detaylıca irdeleyeceğim bu makaleyi kaleme almak farz oldu. Bizatihi şahsen yıllarca “girişimci bir profesyonel”, beyaz yakalı bir yönetici olarak sürdürdüğüm kariyerimin devamında bugünlerde “profesyonel bir girişimci” olmak yolunda ciddi çabalar sarfediyorum, yönetim danışmanı olarak.! Birbirleri arasındaki geçişmelere de her zaman olduğu gibi bundan sonra da sonuna kadar açığım..!

Bence, profesyonel yönetici iken de temel amaçlardan biri; girişimcilik ruhunu edinmek, bir girişimci ruh ve coşkusu ile mesai harcamak ve kariyer basamaklarını tırmanırken bir girişimci formasyonu kazanmak olmalı. Aynı şekilde girişimcilik esnasında da kurumsal hayatın temel değerleri olan disiplin, yönetim felsefesi, uzmanlaşma, istişare, paylaşım ve performans gereklerinin yerine getirilmesi hayati.

Görüldüğü gibi iki boyut var; girişimcilik ve profesyonellik. Girişimciliği ve profesyonellerle ilişkisini incelemeye başlayalım:

Nedir bir süredir tecrübe etmekte olduğum girişimcilik ile ilgili düşüncelerim, genel geçer fikirlerin dışında kalmaya çalışarak?

– Girişimcilik her zaman “hayal gücü ve cesaret” gerektiriyordu zaten.  Bugünün farklılığı ise; “çok daha hızlı olmalı, çok daha az hata yapmalısınız”.

“Fikre sahip olmak” en önemlisi tabii ki ama asıl mesele bu fikri gerçekleştirecek, tabir caizse, “deli cesaretine sahip olmak”. Fikri gerçeğe dönüştürme yolunda yaşanacak zorluklar önceden bilinse idi, eminim pekçok müteşebbis daha yolun başında pes ederdi.

“Teknoloji üzerine kurulan yeni ekonomi” daha hızlı, daha paylaşımcı, daha esnek, daha cesur müteşebbis ve girişimler gerektiriyor.

– Zamanında bizlere olmazsa olmaz olarak öğretilen “iş planlarına” harcanacak devasa zaman ve büyük enerji artık bana son derece anlamsız görünüyor. Geçmişte yıllarca uygulanacak iş planları oluşturmaya büyük zaman ve enerji harcardık. Oysa bugün herşey o kadar hızlı değişiyor ki “geliştirmemiz gereken en önemli yönümüz adaptasyon yeteneğimiz”; patikalar sürekli değişiyor çünkü. Yapabileceğimiz en doğru şey, “fırsatların nerede olduğunu bize gösterebilecek bir önsezi geliştirebilmek”.

– Girişimciliğin sadece bir türü olan ama yaygınlığı, nispeten küçük sermayelerle yapılabilir olması ve sektörler üstü kimliği ile ön plana çıkan “Internet bazlı girişimcilikler”… Gelişen teknolojinin, genişleyen iletişim imkanlarının ve ekonomik dönüşümün en çok sergilendiği bu teşebbüs alanının diğer girişim faaliyetlerini gölgeleyici, finansal kaynakları ve de özellikle “risk sermayelerini” yüksek oranda kendinde toplayıcı cazibesi bence “tehlikeli balonların oluştuğu” bir noktaya geldi, sonrasına da özellikle dikkat çekmek istiyorum…

– Bugünün temel kaideleri yarın kadar yakın bir gelecekte artık geçerli olmayacak çünkü sözkonusu olan “sürekli bir yapısal değişiklik”. Elli yıl önce tarım en büyük işverendi, otuz yıl önce imalat, günümüzde ise bilgi ekonomisi. Girişimcilik de şekil değiştiriyor elbette, “artık sadece biliyorsanız yapabilirsiniz”.

– Kanımca girişimciliğin önündeki en büyük fırsat ve de aynı zamanda en önemli tehdit;  günümüzdeki “yüzer gezer global paranın ve risk sermayesinin fazlalığı”. Büyük fırsat çünkü doğru girişimleri birkaç yıl içinde global başarı hikayelerine dönüştürecek imkanları sağlıyor. Büyük tehdit çünkü girişimin önündeki “muhtemel engellerin, zayıf noktaların, olası tıkanıklıkların ve gerekli B-planlarının analizi” yeterince yapılmıyor. Geçmişle kıyaslandığında çok daha rahat sermayeye kavuşan girişimlerin başarısızlık oranları arttıkça, yeni ve doğru kurgulanmış girişimler için de engel teşkil etmeye başlıyorlar.

– Girişimlerin gelişimlerinin önündeki en önemli tehlike; kendilerini belirli bir noktanın üzerine çıkaracak “yönetici ve çalışan profiline sahip olamamaları”. Çok kısa sürede hızla büyüyen yeni teşebbüsler, belirledikleri hedeflere vardıklarında “ihtiyaç duydukları kurumsal ve niteliksel dönüşümü gerçekleştiremiyorlar çünkü buna imkan sağlayacak evsafta yönetim kadrolarını oluşturamıyorlar”.

– Hangi sektörde olursa olsun günümüzün temel belirleyicisi “teknoloji”. Yakın gelecekte herhalde tüm şirketler birer “teknoloji şirketi haline dönüşecek”, iş planları ve stratejileri sektörel teknolojilerini tamamlayacak “birer ek unsur” haline gelecekler. Girişimlerin teknoloji mimarisi; tedarik zincirlerini, müşteri destek fonksiyonlarını, satış kanallarını vs. şekillendirecek en önemli parametre haline gelecek. Internet girişimleri dışındaki teşebbüslerin bu konunun ciddiyetine yeterince vakıf olmadıklarını gözlemliyorum.

“Ölçek ekonomisi, büyük olmanın getirdiği maliyet avantajı” gibi genel kabuller artık önemini yitiriyor. Hızlı ve sürekli değişimlere adapte olabilecek bir ölçek yönetimi ve bürokrasiden uzak hızlı karar mekanizmaları yeni girişimlerin ve girişimcilerin en büyük gücü oluyor. Geçmişte işletmeler “maliyet ve performans optimizasyonu” peşinde koşuyorlardı, yeni girişimlerin gitmesi gereken nokta “esneklik ve adaptasyon yeteneği”.

“Profesyonel donanımlı müteşebbislerin” yukarıda sayılan fırsat ve tehditlere doğru cevapları üretebilmesi için “müteşebbis ruhlu profesyonellere” hiç olmadıkları kadar ihtiyaçları var bugün…

Nedir müteşebbis ruhlu profesyonellerin girişimlere sağlayacakları katkı ve aralarındaki ilişkinin azami verimi üretmesi için gereken yol haritası, satır başları?

– Çoğu zaman büyüyen teşebbüslerin sahiplerine ısrarla hatırlatmak gerekir; “Şirketi bir üst lige taşımak için donanımlı profesyonellere ihtiyacınız var. Şirketiniz büyüyor artık, siz tek başınıza bu işin altından kalkamazsınız; hırsınız, şevkiniz yetse de donanımınız yetmez.” Yeni gelen profesyoneller şirkete bir sürü “kullanıma hazır tecrübe” getirirler.

– Büyük bir şirket kurmanın sadece büyük paralar kazanmak olmadığına inanıyorum. Asıl amaç “sürekliliği olan değerler üretebilmek olmalı”. Para nasılsa peşinden gelecektir. Müteşebbisler başlangıçta bu fikirde olsalar dahi, zamanla “kontrolü ve gücü kaybedeceğim korkusu ile gerekli delegasyonu yapmıyor ve profesyonellere güven vermiyorlar, önemli karar mekanizmalarının dışında tutuyorlar”. Oysa ki şirketin vizyonu ve yönü konusunda mutabakat sağlanabilirse, girişimcilerin en büyük desteği “girişimci profesyoneller” olacaktır.

– Kanımca bir girişimin başarısının %75 – 80′ i duygudan, coşkudan, adanmışlıktan %20 – 25′ i beceri ve tecrübeden gelir. “Müteşebbis ruhlu profesyoneller” ile bu karışımın etkinliğini ve gücünü fazlası ile arttırabilirsiniz.

– Her girişimci ilelebet şirketinin CEO’ su olmak zorunda değil!! “Yasal hissedarlık sebepleri” yüzünden değil, hergün şirketinize yeni bir “değer” kattığınız için CEO olmalısınız. Yatırımcılara, şirket çalışanlarına ve kendinize. Bu değeri üretemiyorsanız, bırakın bunu “müteşebbis ruhlu profesyoneller” üretsinler..!

– Girişimciler yapılara profesyonel yöneticiler kattıklarında karşılaşılan “entegrasyon problemi” çok sık rastlanılan bir vaka. Orijinal kurucu kadro kendisini tehdit altında, dışlanmış, güçsüzleştirilmiş hissedebilir. Buna gösterecekleri tepki; güçlerini kullanarak yeni yöneticileri pasifize etmek, hayatlarını zorlaştırmak, yetkisizleştirmek olmamalıdır. Tam aksine “aşamalı bir entegrasyon programı” şirketi çok daha ileriye taşıyabilir;

a- Yönetim tarzı ve iletişim hakkında bir “apaçık, şeffaf diyalog süreci”. Kısa ve uzun vadeli problem ve hedefler üzerinde mutabakat.

b- Rakipler ve piyasa hakkında “düşünce ve hedef birliği”. Şirketin acil “SWOT analizi ve eylem mutabakatı”.

c- Dışarıdan gelen “güçlü, objektif ve tecrübeli bir danışman ve beyin takımının sürekli desteği”.

d- “Rollerin, yetki ve sorumlulukların net tanımı” ve koşullara göre “sürekli güncellenmesi”.

Ben tüm patronlarımıza ısrarla hatırlatmak ihtiyacı duyuyorum; siz “profesyonel girişimci” olun, yöneticilerinizi de “girişimci profesyoneller” arasından seçin. “Teşebbüs ruhuna sahip profesyonellerin” size sağlayacağı katkı, yaşama ihtimaliniz olan tüm “güvensizlik ve korkunun” çok ilerisinde olacaktır.

Aynı şekilde tüm profesyonellere de tavsiyem; “koltuğu birer müteşebbis ruh ve donanımı ile de doldurmaya” çalışın. Kimbilir B-planınız olarak ileride çok işinize yarayacaktır, henüz yaramadı ise..!

Selamlar;

Lütfullah Kutlu

12 Haziran 2014, Perşembe / 16:30

Reklamlar

About LÜTFULLAH KUTLU

69 doğumlu, Boğaziçi Üniversitesi İktisat Fakültesi mezunu, yönetim danışmanı, profesyonel yönetici, evli, çocuk sahibi, insan olma sorumluluğunun bilincine varmaya çalışan...
Bu yazı İŞ YAZILARIM içinde yayınlandı ve , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

4 Responses to GİRİŞİMCİ PROFESYONEL Mİ, PROFESYONEL GİRİŞİMCİ Mİ..?

  1. Ender Bozkurt dedi ki:

    Yine çok doğru noktalara değinmişsiniz.

    Kurucular hakkındaki tespitleriniz fevkalade. Yetki devrini gerçekleştirmemek sonun başlangıcı. Şirketi çocuğu gibi gören girişimci, kızını evlendirdiğinde onun hala kızı olarak kalacağını hatırlamalı.

    Diğer taraftan yatırım atmosferi hakkında bir tespite çok katılıyorum. Yatırımcı çoğunluğun internet ekonomisi etrafında bu kadar kümelenmesini hem olduğundan daha büyük bir balon yaratma riski olarak görüyorum hem de başka önemli sektörlerdeki mühim sıçramaları gölgelemesi/görmemesi anlamında bir risk olarak görüyorum.

    Paylaşım için çok teşekkürler. Kaleminize kuvvet.

  2. Mert Y dedi ki:

    Merhaba Lütfullah Bey, yazınızı çok beğendim. İzin verirseniz http://www.yenibiryatirim.com ‘da yayınlamak isteriz.

    Saygılarımızla,

    Mert

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s